Muzeum Synagogalne we Włodawie, zespół trzech zabytkowych budynków z XVIII i XX wieku, zostało wybrane „Cudem Polski 2025″ w plebiscycie czytelników „National Geographic Traveler” dla województwa lubelskiego. To uznanie przyznane jednemu z najlepiej zachowanych kompleksów żydowskich w Polsce potwierdza wartość tego niezwykłego miejsca pamięci.
Jakie obiekty tworzą muzeum synagogalne?
Muzeum to zespół trzech budynków należących niegdyś do włodawskiego kahału, żydowskiej gminy wyznaniowej. Wielka Synagoga, wybudowana w latach 1764-1774, imponuje barokową architekturą, ozdobnym aron-kodesz (szafą ołtarzową) i zachowanymi hebrajskimi inskrypcjami. Mała Synagoga z końca XVIII wieku działa dziś jako przestrzeń wystawiennicza ze zbiorami judaików i archiwaliów dotyczących lokalnej społeczności żydowskiej. Dom Pokahalny z 1928 roku, pierwotnie pełniący funkcje edukacyjne i społeczne, stanowi trzeci element tego zespołu.
Dlaczego Włodawa jest ważna dla historii żydowskiej w Polsce?
Przed II wojną światową Włodawa była znaczącym ośrodkiem żydowskim nad Bugiem, a jej złożona historia związana z katolicką, prawosławną i żydowską tradycją pozostaje widoczna w architekturze i zbiorach muzealnych. Wybór Muzeum Synagodalnego „Cudem Polski 2025″ podkreśla znaczenie zachowania tej pamięci dla współczesnego pokolenia. Instytucja nie tylko przechowuje artefakty, ale również aktywnie edukuje – organizuje XXV edycję Festiwalu Trzech Kultur, który w 2025 roku przyciągnął odwiedzających z całej Polski i zagranicy.
Czy można odwiedzić muzeum i poznać jego zbiory?
Tak, muzeum jest czynne dla zwiedzających i oferuje wystawy stałe oraz czasowe. Podczas Festiwalu Trzech Kultur, którego następna edycja planowana jest w 2026 roku, kompleks żydowski staje się centrum życia kulturalnego miasta, gdzie odbywają się koncerty, warsztaty, wykłady i spektakle. Przestrzeń synagog działa równocześnie jako świadectwo intelektualnego, duchowego i artystycznego dziedzictwa, które Włodawa czuwa nad zachowaniem dla przyszłych pokoleń.
Źródła:
National Geographic Polska – Cud Polski 2025: Muzeum Synagogalne we Włodawie
